भाग १: पहिलो नजर र प्रेमको बीउ
सुदूर गाउँको हरियाली मैदान, पहाडको तलले घेरिएको सडक, र छोटो कच्ची सडकका दुई किनारमा हरियो धानका बालीहरू। त्यहीँबाट सुरु भयो आकाशको कथा।
आकाश, सानो जातको शान्त स्वभावको केटा, सपना बोकेर कलेज पढ्न शहरबाट गाउँ फर्केर आएको थियो। ऊसँग भविष्यको चाहना, अध्ययनको लगाव र जीवनलाई सही मार्गमा लैजाने इच्छा थियो।
तर उसको जीवनले पहिलो पटक अनुष्कालाई देख्दा नयाँ मोड लियो। कलेजको पहिलो दिन, पुरानो भवनको एक कुनामा बस्दा, उसले देख्यो अनुष्का ठूली जातकी, अनुहारमा सादगी, आँखामा चमक, मुस्कानमा उज्यालो। पहिलो नजरमै आकाशको हृदयमा प्रेमको बीउ रोपियो।
उसको मनले फेरिफेरि भन्यो, ‘यो नै मेरो जीवनको कारण। यो आँखामा संसार छ, यो मुस्कानमा आशा।’
सुरुमा उनीहरू सामान्य मित्र जस्तै थिए। कक्षा, प्रोजेक्ट, नोट्स साझा गर्दा उनीहरूको निकटता बढ्यो। पुस्तकालयमा एउटा साँझ आकाशले हल्का स्वरमा भन्यो, ‘अनुष्का, तिमी सधैं यति ध्यान दिन्छौ, म तिर्सेको जस्तो लाग्छ।’
त्यो मुस्कान, त्यो आवाज आकाशको जीवन उज्यालो बनायो। तिनीहरूले सँगै पढाइ सुरु गरे, नोट्स बाँडे, कलेजको क्याफेटेरियामा बसे, र बिस्तारै उनीहरूको सम्बन्ध गहिरो हुँदै गयो।
सुरुवाती प्रेम र विश्वास
समय बित्दै गयो। दुई वर्षसम्म उनीहरूको सम्बन्ध गहिरो हुँदै गयो। आकाशले अनुष्कालाई आफूभन्दा बढी माया गर्यो। उसले आफ्नो समय, भविष्य र मन अर्पण गर्यो।
एकदिन पोखरी किनारमा घाम अस्ताउँदै गर्दा आकाशले भन्यो, ‘अनुष्का, तिमी मेरो जीवनको हरेक साँझमा प्रकाश हौ। तिमी बिना म अधुरो हुँ।’
अनुष्काले आँखामा आँसु छोप्दै भनिन्, ‘तिमी साँचो मनले माया गर्छौ। तर हाम्रो जात, समाजको नजरले मलाई डराउँछ।’
आकाशले चुपचाप सम्हाल्दै जवाफ दियो, ‘म जात होइन, मेरो मन तिमीलाई मात्र माया गर्छ।’
समाजको दबाब र डरले अनुष्काको व्यवहार बदल्न थाल्यो, सन्देशमा मौनता, फोनमा रिस, हरेक संवादमा दूरी।
आकाशले कहिल्यै विश्वास नगरेको कुरा सामना गर्यो, शंका, धोका र समाजको कठोर दृष्टिले उसको जीवन छिन्न–भिन्न बन्यो।
परिवार र बहिनी ममता
अनुष्काकी बहिनी ममता सधैं आकाशलाई देखेर हाँस्दै भन्थिन्, “भिनाजु, तिमीहरू राम्रो जोडी देखिनुहुन्छ।”
ममता, दिदी अनुष्काको नजिककी, कहिल्यै आकाशलाई आलोचना नगरी व्यवहारमा नजर राख्थिन्।
आकाशले ममतासँग पनि कुरा गर्न खोज्यो, तर उसले सधैं भनी, ‘भिनाजु, मलाई पढाइमै ध्यान दिनु पर्छ। माया भनेको केवल शब्द होइन, व्यवहारमा देखिनुपर्छ।’
यस्तो व्यवहारले आकाशलाई अझ माया गर्न बाध्य पार्यो। ऊ सोच्थ्यो, यदि उनी मेरो साथमा रहिन् भने म संसार जित्न सक्छु।
शंका र डर
समयसँगै अनुष्का शंका गर्न थाली, ‘तिमी मलाई धोका दिइरहेका छौ, अर्को कसैसँग कुरा गर्छौ, हैन?’
आकाश मुस्कुराउँथ्यो, आँसु लुकाउँदै, ‘म तिमीलाई श्वास जस्तै माया गर्छु, धोका कसरी दिन सक्छु?’
अनुष्का कहिले समाजको दबाब, कहिले आफ्नै डर र भविष्यको सोचमा टल्किन थाली। ‘हाम्रो जात मिल्दैन, बुबा–आमाले स्वीकार्दैनन्।’
आकाश शान्त स्वरमा भन्यो, ‘म जात होइन, मेरो मन तिमीलाई मात्र माया गर्छ।’ तर विश्वास चकनाचुर भयो। अनुष्का बाटो मोडेर हराइन्।
आकाशले आफ्ना साथीहरूसँग कुरा गर्दा पनि मुस्कान फिर्ता आउँदैन। ऊ गाउँको हरितालिका सडकमा एक्लै घुम्छ, सोच्दै, ‘यदि ऊ मेरो साथमा रहन्थी भने म संसार जित्न सक्थें।’
उसको मन भित्रको पीडा कहिल्यै कम भएन। ऊ आफ्नो भावनालाई डायरीमा लेख्थ्यो, ‘म साँचो माया गर्छु, तर ऊ समाज र डरबीच हराइन्।’
भाग २: गहिरो प्रेम र टूटेको विश्वास
कलेजको दोस्रो वर्ष आयो। आकाश र अनुष्कासँग बिताएका दिनहरू अब स्मृतिजस्तै हृदयमा अंकित थिए।
अनुष्कालाई आकाशले आफूभन्दा बढी माया गर्यो। उसले आफ्ना साथीहरू, आफ्ना योजना, आफ्ना सपना सबै अनुष्काको खुशीका लागि त्याग्न तयार थियो।
तर अनुष्का कहिले सामाजिक दबाबको डरले, कहिले आफ्नै डरले आकाशसँग दूरी बनाइरहेकी थिइन्।
एकदिन गाउँको पुरानो पोखरी किनारमा बसेर आकाशले भन्यो, ‘अनुष्का, तिमी मेरो हरेक साँझको प्रकाश हौ। यदि तिमी मेरा साथमा रह्यौ भने म केही पनि गर्न सक्छु।’
अनुष्काले नजर झुकाउँदै भनिन्, ‘म माया गर्छु तर समाज र बुबा–आमाको नजरले म डराउँछु।’
आकाशको मन भत्कियो। उसले भन्यो, ‘म जात हेर्ने छैन, मेरो मन तिमीलाई मात्र माया गर्छ।’
तर अनुष्काको मन समाज र डरबीच बटारियो। उसले कहिले झूटो आश्वासन दिइन्, कहिले संवाद टारिन्। कलेजमा साथीहरूसँग देख्दा मुस्कुराउने, तर आकाशलाई फोनमा बोलाउँदा मौन हुने।
जातको भेदभाव र सम्बन्धमा त्रास
एकदिन अनुष्काले भनिन्, ‘हाम्रो जात मिल्दैन। तिमी सानो जातको, म ठूली जातकी। बुबा–आमाले स्वीकार्दैनन्।’
आकाशले भन्न खोज्यो, तर शब्द हराए। उसले सधैं विश्वास गर्यो, ‘यदि हामी सँगै छौं भने कुनै पनि बाधा जित्न सक्छौं।’
तर अनुष्काले आफ्नो डर र समाजको नजरले आकाशको विश्वास चकनाचुर गरिदिइन्।
आकाश भित्रको पीडा शब्दविना फैलिन थाल्यो। ऊ अब आफ्नो हृदयको पीडालाई डायरीमा लेख्न थाले, ‘मैले मेरो जीवन उसैमा अर्पण गरेँ। मैले आफ्नो सपना, मेरो भविष्य, मेरो अस्तित्व सब अनुष्काका लागि समर्पित गरें। तर उसले बुझिन।’
ममता र अनुष्का बीचको तनाव
ममता (अनुष्काकी बहिनी) सधैं आकाशको व्यवहारमा नजर राख्थिन्। एकदिन उसले भनिन्, ‘भिनाजु, तिमी हाम्रो दिदीसँग किन यति पीडा सहनु?’
आकाश मुस्कुराउँदै उत्तर दियो, ‘म पीडा सहन तयार छु। यदि दिदी मेरो साथमा रहिन् भने म संसार जित्न सक्छु।’
तर अनुष्काले त्यो विश्वास बुझिनन्। उनले भन्न थालिन्, ‘तेरो कारणले मेरो भविष्य बिग्रियो। अब मैले आफ्नो परिवारको अनि आमाबुबाको भविष्य बनाउनु छ।’
आकाशको हृदय चकनाचुर भयो। उसले सोचे, ‘मैले तिमीलाई माया गर्दै मेरो जीवन गुमाएँ। अब तिमी बुझ्छौ कि म तिमी बिना अधुरो हुँ। तर यो बुझाइ ढिलो भइसकेको छ।’
घरेलु र गाउँ–सहर दृश्य
गाउँको साँझ। धानका खेतहरू सुन्तला रंगमा चम्किरहेका थिए। पानीको धारा, चराहरूको आवाज, अनि खेतमा काम गरिरहेका बुबा–आमा।
आकाशले सोच्थ्यो, ‘मेरो जीवन यो सुन्दर गाउँमा बर्बाद भयो। मैले आफ्नो भविष्य अँध्यारो देखेँ।’
