नेपाली राजनीतिमा स्थापित शक्ति मानिने नेपाली कांग्रेस र नेकपा (एमाले) को नेतृत्वमाथि देशभर, विशेष गरी दोलखा जिल्लाका नागरिकहरूले सशक्त आक्रोश पोखेका छन्।
विकास र सुशासनको नाममा जनतालाई ठगेको र भ्रष्टाचारलाई संस्थागत गरेको भन्दै यी दुई प्रमुख दलहरूलाई जिल्ला तथा देशबाटै ‘पतन’ गर्नुपर्ने माग जनस्तरबाट उठेको छ।
सार्वजनिक भएको एक विश्लेषणमा, नागरिकहरूले वर्तमान राजनीतिक नेतृत्वमाथि ‘विकासको धज्जी उडाएको’ गम्भीर आरोप लगाएका छन्।
१. विकास होइन, व्यक्तिगत ‘घर ठड्याउने’ अभियान
जनगुनासो अनुसार, राजनीतिक नेतृत्वले विकासका नाममा जनतालाई निर्वाचनको बेला केवल ‘भोट हाल्ने मेसिन’ को रूपमा प्रयोग गर्दै आएको छ। वास्तविक विकासका कामहरूलाई ओझेलमा पारेर नेताहरूले सार्वजनिक स्रोतको दुरुपयोग गरी आफ्नो व्यक्तिगत ‘घर ठड्याउने’ र सम्पत्ति जोड्ने कार्यलाई नै प्राथमिकता दिएको आरोप छ। यसरी जनताको विकासको सपना बेवास्ता गरिएको विषयमा नागरिकहरूले आक्रोश व्यक्त गरेका छन्।
२. प्रदेशदेखि वडासम्म भ्रष्टाचारको बीभत्स जालो
भ्रष्टाचार केवल केन्द्रमा सीमित नभई प्रणालीगत रूपमा प्रदेश, स्थानीय तह, नगरपालिका, गाउँपालिका र वडासम्म फैलिएको भन्दै नागरिकहरूले यसलाई लोकतन्त्रको ‘विडम्बना’ बताएका छन्।
मन्त्री, सभापति, कार्यालय सचिव, मेयर, उपमेयर, अध्यक्ष तथा सचिवसमेतको सम्पूर्ण नेतृत्व तहमाथि भ्रष्टाचारको प्रश्न उठ्नुले राजनीतिक तथा प्रशासनिक प्रणालीमाथि जनविश्वास गहिरो सङ्कटमा परेको स्पष्ट हुन्छ। आक्रोशित नागरिकहरूले यी सबै पदका पदाधिकारीहरूलाई एकैपटक ‘पतन’ गर्नुपर्ने अडान राखेका छन्।
३. गरिब जनतालाई नेतृत्वमा निषेध
सबैभन्दा पीडादायी विषयका रूपमा गरिब तथा निम्न वर्गका जनताले मन्त्री, सभापति वा नेतासमेत बन्न नपाउने अवस्थालाई औंल्याइएको छ। नेतृत्वमा पुग्नका लागि ठूलो आर्थिक स्रोत, राजनीतिक पहुँच र वर्षौँको लगानी आवश्यक पर्ने भएकाले इमानदार, सक्षम तर साधनविहीन गरीब वर्गका लागि नेतृत्वको ढोका बन्द भएको विश्लेषकहरूको मत छ।
४. जनमतमार्फत परिवर्तनको आह्वान
विज्ञहरूका अनुसार, स्थापित दलहरूको यो ‘पतन’ वा विनाश कुनै विद्रोहबाट नभई सशक्त र सचेत जनमतमार्फत मात्र सम्भव छ। यसका लागि नागरिकहरूलाई निम्न कार्यहरूमा ध्यान दिन सुझाव दिइएको छ:
सचेत मतदान: निर्वाचनको बेला भोटलाई परिवर्तनको हतियारका रूपमा प्रयोग गर्ने।
निरन्तर निगरानी: निर्वाचित नेताहरूको कामको स्थानीय तहदेखि नै निगरानी गर्ने र जवाफदेहिता लागि दबाब दिने।
वैकल्पिक नेतृत्व निर्माण: स्थापित दलको विकल्पमा सक्षम र इमानदार स्वतन्त्र वा नयाँ राजनीतिक शक्तिको उदयका लागि जनमत तयार पार्ने।
